Waarom dit verhaal?

Door de hoofdpersoon Gert Jan Merlijn twee jaar lang te volgen, heeft de documentairemaker Thom Verheul een intiem portret kunnen neerzetten van het leven, gezien door de ogen van iemand die weet dat hij gaat sterven. De voice-over van Gert Jan werd ontleend aan een van zijn korte verhalen. Hij ging daarin meteen recht op zijn doel af: geen overbodige feiten, geen achtergronden, slechts het hoofdverhaal werd verteld. Van binnenuit, onopgesmukt en daarom – hoe zwaar ook – voor iedereen opneembaar en van betekenis.


Op de dijk, over een naderende dood

Door Thom Verheul en Theresa Boerema
P

sycholoog Gert Jan Merlijn had aanvankelijk het gevoel dat hij moeilijker kon praten, toen maanden later de diagnose A.L.S. werd vastgesteld. Een zeldzame en dodelijke neurologische ziekte die uiteindelijk tot verlamming van de spieren leidt en in het laatste stadium tot verlamming van de ademhalingsspieren.

Hij woonde toen met zijn vrouw Marie Louise en dochters Leah en Channa in Laren. Toen de ziekte ernstiger werd besloot het gezin te gaan wonen op Schiermonnikoog, waar de familie van Marie Louise een vakantiehuisje heeft. Daar ontmoette hij documentairemaker Thom Verheul, die een film maakte over Gert Jans worsteling met de ziekte, met name het verlies van zelfstandigheid en waardigheid.



Categorie:
TELEVISIE
Verschenen:
Kruispunt
Jaar:
2013
 Kijktijd 24 min.

De maker licht toe

Thom Verheul: Hij reed voor mijn huis langs. En ik dacht, wat is dat toch voor een man? Een grote aparte verschijning. Mijn vrouw, die zijn vrouw weer kende, zei: ‘Hij heeft ALS.’ En toen dacht ik: ‘Oh. Mijn moeder is aan ALS gestorven.’ Nu 25 jaar geleden. Daar moest ik iets mee. Ook voor mijzelf.

Mijn moeder is weggeglipt tussen mijn handen. Ze kon er niet goed over praten, en ik ook niet. Mijn moeder was 63. Zij heeft tot het einde toe gesproken. Bij haar zat het meer in de ledematen, niet in haar stembanden. Ze huilde veel, maar dan zei ze dat ze niet echt huilde. Ik had altijd het gevoel: Je huilt wel. Maar zij zei: ‘Ik heb mijn emoties niet meer onder controle.’ Ze is net als Gert-Jan benauwd geworden en gestorven. Het is altijd de hart of de longen.


> Lees meer

Thom Verheul en Theresa Boerema

Thom Verheul (1950) maakte zijn eerste producties voor de VPRO in de jaren tachtig. Als regisseur en samensteller werkte hij aan ‘De Profs’, een serie over Nederlandse wetenschappers van internationaal formaat, en ‘Zeeklimaat’, een vierluik over persoonlijke observaties van Nederland. Vanaf de jaren negentig ging hij zich meer richten op langere (bioscoop)-documentaires: ‘De Ontkenning’ (1992), ‘Tabee Toean’ (1995) en ‘De drempel van het grote vergeten’ (2003) waren enkele films van zijn hand. Voor zijn films zoekt Verheul verhalen van mensen die voldoen aan de eisen van het scenario van de speelfilm: opening en exploratie, verwachting stellen of doel, het weerstaan of zelfs overwinnen van de tegenslag en de voleinding. Het komt wat hem betreft aan op identificatie en geloofwaardigheid, een kijker die meegenomen wordt.

Theresa Boerema (1971) studeerde Geschiedenis in Groningen, met als specialisatie journalistiek en ging daarna als verslaggever aan de slag bij TV Noord. In 1998 verruilde ze Groningen voor Hilversum. Ze begon bij KRO’s Ontbijt TV en belandde via het programma Nirvana als verslaggever bij Netwerk. Hier kreeg ze alle kans zich te verdiepen in de achtergronden bij het nieuws. Theresa werkt sinds september 2006 voor Kruispunt. Een reportage-programma waar veel samenkomt: ‘de hectiek van de actualiteit en ruimte voor diepgang en zingeving. We maken inspirerende verhalen uit het hart van de samenleving. Reportages waarin soms veel van mensen gevraagd wordt, maar altijd integer en met bezieling gemaakt.’


Stuur je verhalen in

Ook de beste verhalen van 2016 worden natuurlijk weer verzameld in Meestervertellers, de beste verhalende journalistiek. Heb je zelf een prachtig verhalend project gedaan – of ga je dat nog maken in 2016? Stuur het in voor Meestervertellers. De jaarboekredactie zoekt zelf actief naar goede verhalende projecten in Nederland en Vlaanderen en bekijkt alle inzendingen. Gezamenlijk wordt daaruit een selectie gemaakt; een bloemlezing van de meest geslaagde, meest leerzame en meest inspirerende verhalende journalistieke projecten. Inzenden voor Meestervertellers kan naar: secretariaat@verhalendejournalistiek.nl.

Zoek op categorie:
Zoek op jaar:

Webdesign by Studio Odilo Girod / Girod.nl CMS & hosting by Gerben Schmidt / Blogbird.nl